Aylıq gəlirin olması hər gün hesabda kifayət qədər pul olması demək deyil. Maaş ayın sonunda, kirayə isə əvvəlində ödənirsə, məsələ bəzən yalnız məbləğ yox, tarixlər arasındakı fərqdir. Şəxsi büdcəni hazırlamaq üçün mürəkkəb proqram lazım deyil: kağız, sadə cədvəl və real ödəniş tarixləri ilə başlamaq olar. Bu məqalə ümumi məlumatdır, fərdi kredit və investisiya məsləhəti deyil.
Gəlir tarixlərini ayrıca qeyd edin
Sabit maaşı, dəyişən gəliri və birdəfəlik ödənişi ayrı yazın. Hələ alınmamış bonusu zəmanətli pul kimi hesablamayın. Cədvəldə tarix, təsdiqlənmiş məbləğ və gəlirin növü olsun. Ailə büdcəsində kim hansı ödənişi edir, əvvəlcədən razılaşdırılsın. Şəxsi hesab məlumatlarını açıq qruplarda paylaşmağa ehtiyac yoxdur.
Vacib xərclərlə istəkləri ayırın
Kirayə, kommunal, ərzaq, nəqliyyat və mövcud ödəniş öhdəliklərini ayrıca göstərin. Sonra digər xərclərə baxın: abunə, çatdırılma və kiçik gündəlik alışlar. Məqsəd hər rahatlıqdan imtina etmək deyil, pulu hara xərclədiyinizi görməkdir. Xərci yaddaşdan təxmin etmək əvəzinə bir neçə həftəlik faktiki qeydləri müqayisə edin.
Ödəniş təqvimi qurun
Hər öhdəliyin son tarixini və məbləğini yazın. Ay ərzində həftəlik qalıq məbləği hesablamaq, tək aylıq toplamdan daha aydın ola bilər. Bir həftədə bir neçə böyük ödəniş yığılırsa, bunu əvvəlcədən görün. Tarixin dəyişdirilməsi mümkün olub-olmadığını xidmət verəndən soruşa bilərsiniz, amma yazılı təsdiq olmadan yeni tarixə güvənməyin.
Sadə hesab nümunəsi
Tutaq ki, nümunə üçün aylıq təsdiqlənmiş gəlir 1200 AZN, vacib xərclər 850 AZN, digər planlı xərclər 200 AZN-dir. Aradakı 150 AZN avtomatik sərbəst pul sayılmır: unudulmuş və qeyri-müntəzəm ödənişləri də yoxlamaq lazımdır. Bu rəqəmlər tövsiyə olunan bölgü deyil. Öz ailənizin real gəlirinə və öhdəliklərinə uyğun cədvəl qurun.
Gözlənilməz xərclər üçün ayrıca ehtiyat
Kiçik ayrıca ehtiyat gözlənilməz xərc yarananda əlavə borca ehtiyacı azalda bilər. Məqsəd və məbləğ şəxsi vəziyyətə bağlıdır; hamıya eyni rəqəm uyğun deyil. Ehtiyata ayırdığınız pul vacib ödənişi gecikdirməsin. Vəsaitin əlçatanlığı və təhlükəsizliyi barədə düşünün; qeyri-müəyyən yüksək gəlir vədi olan məhsulu gündəlik ehtiyatla qarışdırmayın.
Kredit qərarını ayrıca yoxlayın
Büdcə çatışmazlığını görmək avtomatik yeni kredit götürmək demək deyil. Kredit nəzərdən keçirilirsə, aylıq ödənişlə yanaşı ümumi geri ödənişi, müddəti, komissiyaları və gecikmə şərtlərini yoxlayın. Olai-də təklifləri müqayisə etdikdən sonra yekun şərtləri birbaşa xidmət verəndən təsdiqləyin. Heç bir cədvəl gəliri artırmır və borcu silmir; o, qərarı daha aydın məlumatla verməyə kömək edir.
Büdcə üçün tətbiq lazımdır?
Xeyr. Tarix, gəlir və xərc sütunları olan sadə cədvəl ilə başlamaq mümkündür.
Dəyişən gəliri necə yazım?
Təsdiqlənmiş və gözlənilən məbləğləri ayrı saxlayın, ehtimalı zəmanətli gəlir kimi göstərməyin.